De afgelopen periode begon het met een groeiend aantal vragen bij apotheken over vaccinaties, terwijl berichten over een nieuwe Covid-variant als een lopend vuurtje door het Verenigd Koninkrijk verspreidden. In apotheken gaven medewerkers aan dat mensen steeds vaker informeerden naar mogelijkheden om zich te beschermen, vooral nu de herfst nadert en virussen zich gemakkelijker verspreiden.
De toegenomen bezorgdheid hangt samen met meldingen uit de Verenigde Staten over een nieuwe en besmettelijke variant van het coronavirus, die inmiddels ook in het VK is vastgesteld.
Terwijl de herinneringen aan de lockdowns van enkele jaren geleden nog vers in het geheugen liggen, maken artsen en apothekers zich zorgen dat het virus opnieuw een flinke impact kan hebben, zeker nu het aantal ziekenhuisopnames en besmettingen snel oploopt.
Nieuwe variant XFG veroorzaakt snelle stijging
De afgelopen weken is het aantal ziekenhuisopnames door Covid in Engeland sterk toegenomen. In augustus werden er 950 mensen met Covid opgenomen, maar in september liep dit aantal op tot 4.939, wat bijna een vervijfvoudiging betekent.
Bovendien zijn er in de meest recente week 28 Covid-gerelateerde sterfgevallen gemeld in Engeland, negen meer dan de week ervoor. Deze stijging wordt in verband gebracht met de opkomst van de XFG-variant, ook wel bekend als Stratus of “American Covid”.
Volgens de laatste gegevens van de UK Health Security Agency (UKHSA) nemen XFG en haar subvarianten inmiddels bijna de helft van de gesequencede monsters voor hun rekening.
De UKHSA rapporteert een stijging van het aantal Covid-gevallen van 34,6 procent ten opzichte van de voorgaande week. Toch heeft slechts 59,3 procent van de bevolking de herhaalprik tegen Covid laten zetten.
Deskundigen benadrukken dat het belangrijk is om voorbereid te zijn op mogelijke nieuwe uitbraken, nu de bescherming van eerdere vaccinaties na verloop van tijd afneemt en het virus blijft evolueren.
Symptomen en verspreiding van de XFG-variant
Hoewel de symptomen in grote lijnen vergelijkbaar blijven met eerdere varianten, merken artsen op dat sommige mensen die besmet zijn met de nieuwste varianten, zoals XFG, vaker last hebben van heesheid en een bijzonder pijnlijke keel.
LEES OOK:B&B Vol Liefde-koppel Timothy en Michaël delen emotioneel bericht
Wendy Lee, plaatsvervangend hoofdapotheker bij Well Pharmacy, roept mensen op om niet te wachten tot ze ziek worden, maar hun vaccinatiestatus te controleren nu het aantal gevallen oploopt.
Zij benadrukt dat de coronavaccinatie weliswaar geen volledige garantie biedt om het virus niet te krijgen, maar dat het nog altijd een belangrijke bescherming vormt tegen ernstige ziekte en ziekenhuisopname.
“De bescherming tegen besmetting kan beperkt zijn en neemt na verloop van tijd af, daarom is het belangrijk om de laatste vaccinatie te halen zodra deze wordt aangeboden,” aldus Lee. “Nu er steeds nieuwe varianten ontstaan, blijft het bijhouden van je vaccinatiestatus een van de beste manieren om het risico op ernstige ziekte te beperken.”
Situatie in het VK en andere delen van het Verenigd Koninkrijk
De opleving van het virus doet zich voor meer dan zes jaar nadat miljoenen Britten verplicht thuisbleven tijdens de landelijke lockdowns. In de Verenigde Staten stijgt het aantal Covid-gevallen in 19 staten, waaronder grote steden als New York, Washington, Chicago en Boston.
Ook in Engeland stijgt het aantal besmettingen fors. In de week tot en met 23 september 2026 werden 1.364 gevallen geregistreerd, een stijging van 28,6 procent ten opzichte van de week ervoor.
In Wales waren er op 27 september 134 bevestigde gevallen en lagen 23 mensen in het ziekenhuis, tegenover slechts één persoon de week ervoor. In Schotland werden op 20 september 197 gevallen vastgesteld en waren er 70 ziekenhuisopnames.
De XFG-variant neemt een aanzienlijk deel van deze besmettingen voor haar rekening.
Wie komt in aanmerking voor vaccinatie?
Lee wijst erop dat het belangrijk is om alert te blijven op de symptomen van XFG. “Covid is een luchtweginfectie, net als verkoudheid en griep. Het verspreidt zich via ademhalen, niezen en hoesten van persoon tot persoon,” legt zij uit.
Veelvoorkomende symptomen zijn een hoge temperatuur, een nieuwe aanhoudende hoest en verlies van smaak of reuk. Specifiek bij de XFG-variant melden veel patiënten een hese keel als een van de eerste klachten.
Dit najaar wordt het vaccin aangeboden aan mensen van 75 jaar en ouder, bewoners van verzorgingshuizen voor ouderen en mensen vanaf zes maanden die immuungecompromitteerd zijn.
“De criteria voor de gratis NHS Covid-vaccinatie zijn veranderd, dus het is verstandig om te controleren of je in aanmerking komt of dat dit voor een familielid geldt,” zegt Lee. Zij somt de huidige criteria op:
- 75 jaar of ouder zijn, ook als men vóór 31 januari 2027 75 wordt;
- Wonen in een verzorgingshuis voor ouderen, ongeacht de leeftijd;
- Vanaf zes maanden oud en immuungecompromitteerd door een aandoening of behandeling.
“Als je in aanmerking komt, raad ik aan de uitnodiging tot vaccinatie te accepteren zodra je wordt benaderd. De prik is vooral bedoeld om de kans op ernstige ziekte te verkleinen, niet om besmetting volledig uit te sluiten.”
LEES OOK:Ernstig ongeval op kermis: slachtoffer zwaargewond
Ook privé-vaccinatie mogelijk
Voor wie niet in aanmerking komt voor een gratis vaccinatie via de NHS, biedt Well Pharmacy een particuliere boosterprik aan. Deze dienst is toegankelijk voor volwassenen en kinderen vanaf 12 jaar, onder voorwaarde van een klinische beoordeling door een apotheker.
De kosten beginnen momenteel vanaf £90 en de service staat los van het NHS-vaccinatieprogramma. Wendy Lee benadrukt: “Het lokale Well Pharmacy-team kan advies geven over Covid-vaccinaties, het omgaan met klachten en of verdere medische hulp noodzakelijk is.
Apotheekmedewerkers kunnen ook adviseren over geschikte behandelingen en je zo nodig doorverwijzen naar andere NHS-diensten.”
Voorbereiden op de wintermaanden
Nu de koudere maanden naderen, is de verwachting dat luchtwegvirussen zoals Covid zich gemakkelijker verspreiden. Dit vormt een extra belasting voor de gezondheidszorg en vergroot het risico op ernstige complicaties, vooral bij ouderen en kwetsbare groepen.
Lee benadrukt het belang van vaccineren: “Vaccinatie is een van de belangrijkste stappen die mensen kunnen nemen om zichzelf te beschermen tegen complicaties van griep en Covid. Deze virussen kunnen leiden tot longontsteking en andere ernstige aandoeningen, dus ik raad iedereen die in aanmerking komt aan de vaccinatie zo snel mogelijk te halen.”
Ze voegt eraan toe dat de immuniteit van eerdere vaccinaties in de loop van de tijd kan afnemen, terwijl het virus zich verder ontwikkelt. “Door je vaccinaties bij te houden, vergroot je de kans om beschermd te zijn op het moment dat het het meest nodig is.
Stel een NHS-vaccinatie niet uit als je ervoor in aanmerking komt. Neem contact op met je apotheek of zorgverlener als je twijfelt of je in aanmerking komt of als vaccinatie voor jou geschikt is.”
