Elke maand weer zien veel ouders de kosten voor hun gezin oplopen. Boodschappen, kleding, schoolspullen, sportclubs en vooral kinderopvang maken opvoeden tot een flinke financiële uitdaging. Hoewel er in Nederland diverse regelingen bestaan die gezinnen ondersteunen, is niet altijd duidelijk waar nu precies recht op bestaat.
Dat kan ertoe leiden dat huishoudens geld mislopen waar ze wel degelijk voor in aanmerking komen.
Het aanvragen van bepaalde toeslagen is soms een kwestie van zelf initiatief nemen, terwijl andere vergoedingen automatisch worden toegekend op basis van het inkomen, de gezinssituatie of de belastingaangifte.
Toch zijn niet alle ouders op de hoogte van de mogelijkheden of van recente wijzigingen binnen het gezin of het inkomen, waardoor er ongemerkt voordelen verloren kunnen gaan.
Kinderopvangtoeslag: een flinke bijdrage, mits goed geregeld
Voor veel werkende ouders vormt kinderopvang een van de hoogste maandelijkse posten. Gelukkig voorziet de overheid via de kinderopvangtoeslag in een tegemoetkoming voor een deel van deze kosten. Het precieze bedrag hangt af van factoren zoals het gezamenlijke inkomen van de ouders, het aantal kinderen dat naar opvang gaat en het aantal opgegeven opvanguren.
Met het oog op 2026 kunnen gezinnen met een gezamenlijk inkomen tot ongeveer € 56.000 rekenen op een vergoeding tot maximaal 96 procent van de kosten, voor zover die binnen de gestelde voorwaarden vallen. Ook bij een hoger inkomen bestaat er recht op kinderopvangtoeslag, al verschilt het vergoedingspercentage dan.
Belangrijk is dat de overheid per kind alleen vergoedt tot een vastgestelde maximale uurprijs. Betaalt een ouder meer dan dit maximum aan de opvang, dan komt het verschil voor eigen rekening.
De maximale uurprijs is in 2026 vastgesteld op € 11,23 voor dagopvang en € 9,98 voor buitenschoolse opvang. De regeling geldt voor maximaal 230 opvanguren per kind per maand, mits aan de voorwaarden wordt voldaan.
Een praktisch voorbeeld: stel dat twee ouders beiden werken en hun kinderen naar de opvang brengen. Wanneer het inkomen wijzigt of het aantal opvanguren verandert, is het raadzaam om te controleren of de gegevens bij de Dienst Toeslagen nog kloppen.
Onjuiste of verouderde informatie kan ertoe leiden dat ouders minder toeslag ontvangen dan waar ze recht op hebben, of juist geconfronteerd worden met een terugvordering als achteraf blijkt dat er te veel is uitgekeerd.
Het is daarom essentieel om wijzigingen tijdig door te geven aan de Dienst Toeslagen. De persoonlijke situatie kan eenvoudig worden gecontroleerd met de proefberekening die beschikbaar is via de website van de Belastingdienst.
Kindgebonden budget: extra steun voor gezinnen met kinderen
Bovenop de kinderbijslag bestaat het kindgebonden budget: een bijdrage van de overheid voor ouders met kinderen onder de achttien jaar. Of en hoeveel een gezin ontvangt, hangt af van het inkomen en vermogen, het aantal kinderen en hun leeftijd.
In 2026 kan het maximale bedrag aan kindgebonden budget voor gezinnen met één kind oplopen tot € 2.573 per jaar. Voor ieder extra kind komt daar hetzelfde maximale bedrag bij. Voor oudere kinderen zijn er aanvullende verhogingen mogelijk, en alleenstaande ouders kunnen onder bepaalde voorwaarden in aanmerking komen voor een extra verhoging.
Het is echter niet zo dat elk gezin dit maximale bedrag ontvangt. Naarmate het inkomen stijgt, wordt de tegemoetkoming lager. Bovendien gelden er vermogensgrenzen, waardoor niet elk gezin recht heeft op het volledige of een deel van het bedrag.
Stel dat het inkomen van een gezin de afgelopen jaren is gewijzigd. Waar eerder het gezinsinkomen misschien te hoog was om in aanmerking te komen voor het kindgebonden budget, kan een inkomensdaling nu wel recht op deze bijdrage betekenen.
Het is dan verstandig om opnieuw te controleren of de situatie aanleiding geeft tot een (hogere) tegemoetkoming.
Wie kinderopvangtoeslag, huurtoeslag of zorgtoeslag ontvangt, hoeft het kindgebonden budget meestal niet apart aan te vragen: Dienst Toeslagen beoordeelt automatisch of het gezin hiervoor in aanmerking komt. Ontvangt men geen van deze toeslagen, dan kan het nodig zijn om het kindgebonden budget zelf aan te vragen via Mijn toeslagen.
Het is dus niet alleen van belang om de maandelijkse toeslagen te checken, maar ook om na te gaan of de persoonlijke situatie sinds de laatste aanvraag is veranderd.
Inkomensafhankelijke combinatiekorting: belastingvoordeel voor werkende ouders
De derde regeling is formeel geen toeslag, maar een belastingkorting: de inkomensafhankelijke combinatiekorting. Deze korting is vooral interessant voor ouders die werken en de zorg voor jonge kinderen op zich nemen.
Om in 2026 aanspraak te kunnen maken op deze korting, moet er in ieder geval een kind zijn dat op 1 januari 2026 jonger is dan twaalf jaar en gedurende minstens zes maanden in het huishouden woont.
Daarnaast moet het inkomen aan bepaalde voorwaarden voldoen, en als er sprake is van een fiscale partner, gelden aanvullende regels over het arbeidsinkomen van beide partners.
De Belastingdienst beoordeelt bij de jaarlijkse aangifte inkomstenbelasting automatisch of recht bestaat op deze korting. Er hoeft dus geen aparte aanvraag te worden gedaan, maar het is wel belangrijk om de relevante vragen in de belastingaangifte nauwkeurig te beantwoorden.
Een voorbeeld: wanneer één ouder parttime werkt en de ander een hoger inkomen heeft, kan het voordelig zijn om te kijken of het arbeidsinkomen van de minstverdienende ouder voldoet aan de voorwaarden voor de korting.
Het recht op deze korting is namelijk afhankelijk van de precieze inkomensverdeling binnen het huishouden. Het is niet vanzelfsprekend dat de ouder met het laagste inkomen de korting automatisch ontvangt.
Bij het invullen van de belastingaangifte is het verstandig om specifiek na te gaan of de inkomensafhankelijke combinatiekorting is meegenomen. Zo loopt men geen belastingvoordeel mis waar recht op bestaat.
Regelmatige controle voorkomt misgelopen voordelen
Het is aan te raden om minimaal jaarlijks alle financiële regelingen en toeslagen te controleren. Wijzigingen in het inkomen, het aantal opvanguren, de gezinssamenstelling of de leeftijd van de kinderen kunnen van invloed zijn op de hoogte van de toeslagen en kortingen.
Bij het nagaan van de eigen situatie is het verstandig om gebruik te maken van de officiële rekenhulpen van de Belastingdienst. De voorwaarden en bedragen verschillen namelijk per gezin en per regeling. Wat voor het ene huishouden geldt, hoeft niet automatisch voor het andere te gelden.
Ook de kinderbijslag verdient aandacht
Naast de genoemde regelingen ontvangen veel ouders kinderbijslag, die in de meeste gevallen automatisch wordt uitgekeerd door de Sociale Verzekeringsbank (SVB). De hoogte hiervan is afhankelijk van de leeftijd van het kind.
Het blijft belangrijk te controleren of de gegevens bij de SVB juist zijn, vooral bij veranderingen in de gezinssituatie of de woonsituatie van het kind.
Niet elke ouder heeft recht op alle genoemde regelingen, maar het kan zeker lonen om de financiële situatie opnieuw tegen het licht te houden na bijvoorbeeld een inkomenswijziging of een verandering in de opvangbehoefte van de kinderen.
De kinderopvangtoeslag, het kindgebonden budget en de inkomensafhankelijke combinatiekorting kunnen samen een aanzienlijk verschil maken in het gezinsbudget voor wie aan de voorwaarden voldoet. Hoewel niet iedereen direct duizenden euro’s per jaar misloopt, is het verstandig te controleren of alle beschikbare voordelen volledig worden benut.
Voor meer informatie over deze regelingen kunnen ouders terecht bij de Belastingdienst, Dienst Toeslagen en de Sociale Verzekeringsbank.
Checklist: waar kun je op letten?
- Kinderopvangtoeslag: Zijn je inkomen, opvanguren en het uurtarief nog actueel?
- Kindgebonden budget: Is beoordeeld of je op basis van inkomen en vermogen recht hebt op deze bijdrage?
- Inkomensafhankelijke combinatiekorting: Is gecontroleerd of jij of je partner voldoet aan de voorwaarden en is de korting verwerkt in de belastingaangifte?
