Je merkt het deze weken overal om je heen. Gezinnen zitten thuis met zieke gezinsleden, werkroosters raken verstoord en feestdagen verlopen anders dan gepland. Terwijl verkoudheid, griep en corona al bekend terrein zijn, duikt steeds vaker een ander virus op.
Het gaat om het adenovirus, dat zich opvallend snel verspreidt. Gezondheidsexperts waarschuwen niet voor een nieuwe pandemie, maar wel voor de hardnekkigheid van dit virus. Juist omdat de klachten sterk lijken op andere infecties, blijft het vaak onopgemerkt.
Een virus dat zich makkelijk vermomt
Het adenovirus is geen nieuw verschijnsel, maar wel een lastige tegenstander. Het virus veroorzaakt klachten die sterk lijken op griep of corona. Daardoor herken je het vaak niet direct als iets anders. Veel mensen denken dat ze simpelweg verkouden zijn. Toch kan het adenovirus langer aanhouden dan andere virussen. In sommige gevallen kunnen de klachten ernstiger verlopen. Dat maakt het virus vooral verraderlijk in drukke wintermaanden.
Wat het adenovirus precies is
Adenovirus is een verzamelnaam voor ongeveer vijftig verschillende virussen. Volgens Public Health Scotland kunnen deze virussen uiteenlopende klachten veroorzaken. Vaak beginnen ze met hoesten, snotteren, koorts of koude rillingen. Maar daar blijft het niet altijd bij. Je kunt ook last krijgen van keelpijn, gezwollen klieren of acute bronchitis. Bij kinderen kan zelfs kroep optreden, wat extra beangst oproept.
Klachten die verder gaan dan de luchtwegen
Het adenovirus beperkt zich niet alleen tot de luchtwegen. In sommige gevallen veroorzaakt het longontsteking of een oogontsteking zoals conjunctivitis. Ook je maag en darmen kunnen flink van streek raken. Diarree, misselijkheid, braken en buikpijn komen regelmatig voor.
Soms treden minder bekende klachten op, zoals een blaasontsteking of neurologische verschijnselen. Dat gebeurt zelden, maar vooral bij mensen met een zwak immuunsysteem kan het gevaarlijk worden.
Wie loopt het meeste risico
Vrijwel ieder kind raakt in de eerste tien levensjaren minstens één keer besmet met het adenovirus. Vaak zonder dat het duidelijk wordt opgemerkt. Wetenschappers denken dat bijna iedereen het virus ooit heeft gehad. Soms zelfs meerdere keren.
Bij kinderen veroorzaakt het virus vijf tot tien procent van de vastgestelde luchtweginfecties. Bij volwassenen ligt dat lager. Volgens cijfers van de National Institutes of Health werden in 2016 wereldwijd 75 miljoen gevallen van diarree bij jonge kinderen gelinkt aan adenovirus.
Waarom behandeling zo lastig is
Er bestaat geen specifieke behandeling tegen het adenovirus. Dat maakt het extra frustrerend. Arts Eric Sachinwalla benadrukt dat het virus ook beter overleeft in de omgeving. Standaard schoonmaakmiddelen doden het virus niet altijd. Daardoor blijft het langer besmettelijk, ook via oppervlakken. Die eigenschap maakt het virus moeilijker te bestrijden dan veel andere ziekteverwekkers.
Wat je zelf kunt doen bij besmetting
Als je besmet raakt, is rust cruciaal. Veel mensen onderschatten dat belang. Je lichaam heeft tijd nodig om te herstellen. Voldoende drinken is net zo belangrijk, zeker bij koorts of diarree. Koorts hoeft niet altijd meteen onderdrukt te worden. Volgens Sachinwalla is koorts juist een natuurlijke reactie van je lichaam. Het helpt bij het bestrijden van de infectie. Wel blijft het belangrijk om je eigen grenzen te bewaken.
Wanneer contact met de huisarts verstandig is
Omdat adenovirus sterk lijkt op griep of corona, is het lastig om zelf zekerheid te krijgen. In de meeste gevallen hoef je niet direct naar de huisarts. Blijven de klachten langer dan drie dagen aanhouden of verergeren ze, dan is contact verstandig. Zeker bij jonge kinderen, ouderen of mensen met een kwetsbare gezondheid. Zij lopen meer risico op complicaties. Twijfel je, wacht dan niet te lang.
Zo verklein je de kans op besmetting
Hoewel er geen medicijn bestaat, kun je zelf wel maatregelen nemen. Regelmatig handen wassen blijft essentieel. Zeker na niezen, snuiten of contact met zieke mensen. Maak oppervlakken zoals deurklinken en kranen vaker schoon. Ventileer je huis goed om verspreiding via de lucht te beperken. En blijf thuis als je ziek bent. Zo bescherm je niet alleen jezelf, maar ook anderen.
